22 Mayıs 2015 Cuma
bayan çantası modelleri ve tarih bilgisi590
bayan çantası modelleri ve tarih bilgisi590 evet bayan çantası modelleri sziler icin hzrıladı ve bayan çantası modelleri diyorki Üçyncusu, Ahduh (1980: 1/364—5), Namık Kemal jçibı halk ile teınftilcilerının iradeleri arasında btr açıjjh^ ortaya çıkmasını önleyecek şekilde rafine bir anayasal model geliştirebilmiş değildir Ona gorc, en başarılı kânun, şûrâ ilkelerine dayalı olarak kamuoyundan talkmış olandır, ^ûrâ ise ancak ülkelerinin maslahatlarını gözetme konusunda ortak bir kanaat, uzlaşma sağlayabilmiş insanlar arasında işler. Ancak bu fiilen nasıl sağlanacaktır? Abduh (1980: I/364)’a göre seçimle oluşacak temsilciler meclisi {mec/isu kânun-lan hazırlayacaktır. Meclis üyeleri, kendilerini vekil kılan halkın •ozcÜBudurler; bu yüzden balka karşı sorumludurlar, zira halk için en yararlı olanı seçme konusunda yemin etmişlerdir. Kânunların hazırlanış surecinde halkın fiili katılımına gelince, basın bilgilendirme açısından meclis ile kamuoyu arasında aracıhk işlevi görecektir.
Ancak butun bu önerilerin, somut, işleyebilir bir parlamenter hükümet modeli ortaya koyduğunu söylemek zordur. Nitekim Abduh (1980: 1/350), Eylül 1881‘de gerçekleşen Ahmed ‘Urâbî İsyanından sonra yazdığı “Şûrâ ve İstıbdad Hakkında” başlıklı yazısında şûrâva daha genel bir yorum kazandırır. O, burada, birincisi, bir kişinin mutlak, keyfî idaresi, İkincisi, kânun ve şeriatın uygulanmasındaki bağımsızlık olarak istibdadın iki anlamını ayırır. Yani istibdat^ birinci pejoratif anlamda tiranı, ikinci otantik anlamda mutlakıyet demektir. Ona göre aslında bu ikinci çeşide siyasi terminolojide istibdattan çok “kuvvetler birliği” adı verilmektedir. Şeriat, dini korumak, adaleti u\'gulamak için şeriat hükümlerini uygulayacak bir imamın ta>ininı zorunlu kılmar. Ancak Abduh’a göre bizzat şeriat metinleri, yöneticiyi kayıt altına almaktan uzaktır, çünkü bunlar ancak kâğıt üzerindeki lafızlar, zihinlerdeki anlamlardan ibarettir, bunlara etkinlik kazandıracak insanların irade ve eylemidir.
Görüldüğü gibi burada Abduh, yukarıda geçen, daha sonra savunacağı yasal-nominal otorite fikrine zıt bir tavır gösterir. İmam tarafından şeriat hükümlerinin uygulanmasına nezaretin gerekliliği, ona göre Kur’ân’ın “Sizden iyiliğe çağıran, ma’rufu emreden ve münkerden sakındıran bir topluluk olsun ki felaha erenler ancak bunlardır” (Al-i lmrân/104) ayetiyle belirtilir. Bu ayete göre Abduh açıklar, Müslümanlardan bir grubun üstleneceği emr-i bi'l-
700 Yem Topium
maruf, nehy-i 'am'l-munker misyonunun hedef kitlesi içinde yönetenler, hem de yönetilenler yer alır. Ayet, Abduh’a gorc, hi'l-maruf nehy-ı ani'l-munker m faziletini (nedb) dc^l, ^çercklılj|j,, ni (vücub) belirtir ve bu bakımdan “ancak vacibin sayesinde gerçei(. leştirildiği şey de vaciptir" metodolojik kuralınca bu misyonu necek bir heyetin teşkili de farz-t kifaye^^ olur.
Bu yorum, tabiatıyla Islâm’da emr-ı bi'l-maruf, nehy-ı ant% münker misyonunun, özne, hedef ve içeriğinin belirlenmesi mcıclc-sini gündeme getirir. Öncelikle belirtilmelidir ki İlâhî hikmet gerf. ğince âyet, değişik yönlerden yorumlanmaya açık bulunmaktadır Ancak az-çok üzerinde uzlaşma sağlannuş temel noktalar ayırt edilebilir. Birincisîy klasik Kur’ân müfessirlcrine göre bu misyonun gerek öznesi, gerekse de nesnesi, bir bütün olarak cemaattır, “naid-sanız öyle yönetilirsiniz" hadisi (Müttald 2004: VI/36) uyarına hedef, yönetimin kalitesini arttırmak için toplumda karşdıkb ahlaki denetim konusunda ortak bir bilinç geliştirmektir. İkincisi, buna göre misyon, tevhide davet ve şirki önleme başta olmak üzere temelde ahlakî bir içerik taşır. Üçüncüsu, ulemânın çoğu, bir kalite gerektirdiğinden dolayı bu misyonu bir gruba tahsis ctmişkrdiı Açıhrsa genelde emr-i bi'l-maruf görevi, yasama mercii ulemâya, nehy-i 'ani'l-münker görevi ise yürütme mercii yöneticilere oıgû sayılmıştır. Osmanlı’da olduğu gibi yöneticiler, İktisadî ahlak zabıtası {censorship) olarak işleyen hisbe ile nehy-i 'ani'l-münker işlevmi kurumsallaştırmışlardır.
Dördüncüsüy siyasî otorite sahipleri de bu misyonun hedef kitlesi arasında sayılmıştır. Hz. Peygamber ‘aleyhi’s-salâtü ve’s-selâma lit, zalim bir sultanın önünde hakkı söylemenin -ve bu uğurda ölmenin- en büyük cihat olduğu ve Abduh (1980: 1/353) un da işim ettiği gibi, dinin, imamlar dâhil herkese nasihatten oluştuğu yolundaki hadisler de bu gerçeği belirtir. Örneğin Osmanlılann klasik döneminde gıyabında veya huzurunda sultanları eleştiren dobn âlimler, vaizler olmuştur (İnalcık 1993: 66). Ancak gene Abduh (1980: I/353)’un da zikrettiği, “kim bende eğrilik görürse düzelt-
ân’ diyrn Hz. Omcr örneğinde oldu^ gibi bu kural, ancak böyle bir nasihate gönüllü sultanların yetişebildiği bir ahlaki kahteve ulaşmış toplumlar için gcçerlidir.
Aksi takdirde genel olarak İslâm âlimleri, bireysel Müslüman izzeti ve kamu maslahatı gerekçeleriyle iktidar sahiplerine yönelik rmr-1 hı'I~maruf, nehy-i 'ani'I-munker pratiğine sıcak bakmamışlar ve bu tur eylemleri, bu uğurda ölmeyi göze alarak girişilen, takdire değer bıre>-scl kahramanlık örneklen olarak almışlardır (Cook 2002: 21, 50—67, 477). Bu bakımdan İslâm’da siyasî muhalefetten çok kurumsal olarak ancak fhlul-halli vt'l-'akd\n imamı tavin ve azıl yetkisinden söz edilebilir ki bunun belki de İslâm tarihindeki en tipik örneği. Sultan Abdülhamid’in ulemânın fetvasıyla hal’ edilmesidir.
İlginç olan, Abduh’un öngördüğü şekilde emr-i htl-maruf, nehy-i 'mni'J-münkrr kavramının, siyasî denetim ve muhalefet yöntemi olarak II. Meşrûtiyet dönemi İslâmcı âlimleri tarafından da benimsenmesidir. Örneğin Şeyhülislâm Mehmed Sâhib, emr-i bi'l-maruf, nehy-i 'ani'l-münkrr heyetini millet^ekillrri olarak tanımlarken Şeyhülislâm Mustafa Sabri, kavramı, ulemânın misyonunu belirten geleneksel anlamında kullanır. Ancak bütün bunların az-çok tatminkâr bir siyaset modeli ortaya koyabildiğini söylemek zordur. Mısır’ın siyasî realitesi ve entelektüel arkaplanı itibariyle Abduh gibi Mısır modernistlerinin bu kusurları belki kısmen mazur görülebilirdi. Ancak II. Meşrûtiyet İslâmcıları, Yeni Osmanlılarınki gibi bir entelektüel mirasa dayandıkları halde bu konuda onları geçmek bir yana, hatta örneğin Meclis modeli tasarısında onların gerisine düşmüşlerdir (Kara 1994: 39, 57, 165-76).bayan çantası modelleri sundu.
Kaydol:
Kayıt Yorumları (Atom)

Hiç yorum yok:
Yorum Gönder